نسل بعدی سیستمهای اعلام و اطفای حریق با حسگرهای IoT پیشرفته
سیستمهای نوین کشف حریق : پیشرفتها و کاربردها
در حوزه ایمنی حریق، سیستم های اعلام و اطفای حریق دستخوش پیشرفتهای چشمگیری شدهاند و از روشهای قدیمی فاصله گرفتهاند تا جای خود را به فناوریهای نوین بدهند.
این مقاله به بررسی جدیدترین بهبودهای فناوری در سامانههای کشف حریق میپردازد؛ از جمله سنسورهای پیشرفته، یکپارچهسازی با اینترنت اشیا (IoT)، تحلیل بلادرنگ دادهها و کاربردهای آن در صنایع مختلف.
مقدمهای بر نسل جدید سیستمهای اعلام و اطفای حریق
در گذشته، سامانههای کشف حریق به حسگرهای ساده و بازرسیهای دستی متکی بودند. اما اکنون فناوریهای جدیدی در حال توسعهاند که کشف حریق را سریعتر، دقیقتر و هوشمندتر کردهاند.
طبق گزارشی از شرکت MarketsandMarkets، انتظار میرود بازار جهانی سیستمهای اعلام و اطفای حریق تا سال ۲۰۲۷ به ۵۹.۹ میلیارد پوند برسد؛ رشدی که عمدتاً ناشی از نوآوری در فناوری حسگرها و اتصال با IoT و در واقع همان حسگرهای IoT است.

سنسورهای پیشرفته: بهبود دقت در کشف حریق
همانطور که در مقاله پیشین در سایت ابران آلارم به عنوان “ایمنی حریق ساختمان با هوش مصنوعی و اینترنت اشیا متحول می شود” گفته شد؛ یکی از مهمترین تحولات در نسل جدید سیستمهای کشف حریق، استفاده از حسگرهای IoT پیشرفته است.
بهعنوان مثال، حسگرهای نوری با بهرهگیری از نور، ذرات دود را بسیار دقیقتر از حسگرهای قدیمی تشخیص میدهند. حسگرهای حرارتی تغییرات دما را ردیابی میکنند و حسگرهای چندطیفی (Multispectral) میتوانند انواع مختلف آتشسوزی، از جمله آتشهای کندسوزی که ممکن است از دید تجهیزات سنتی پنهان بمانند، را تشخیص دهند.
مطالعات “بنیاد پژوهش ایمنی حریق” نشان میدهد که این حسگرهای پیشرفته، با کاهش آلارمهای کاذب و افزایش سرعت تشخیص، نه تنها محیط را ایمنتر میسازند، بلکه در مکانهایی که تداوم فعالیت حیاتی است، از بروز اختلال جلوگیری میکنند.
ادغام اینترنت اشیا و حسگرهای IoT در سیستمهای اعلام و اطفای حریق
فناوری اینترنت اشیا (IoT) انقلابی در ایمنی حریق ایجاد کرده است؛ زیرا دستگاهها را قادر میسازد که بهصورت دائم بههم متصل باشند و دادهها را در زمان واقعی (real-time) منتقل کنند.
سیستمهای کشف حریق مجهز به IoT میتوانند اطلاعات را بهصورت لحظهای به مراکز مانیتورینگ ارسال کنند؛ در نتیجه، واکنش سریعتر و انجام تعمیرات پیشگیرانه قبل از بروز حریق ممکن میشود.
در مکانهایی مانند ادارات یا بیمارستانها، حسگرهای IoT میتوانند بر دما، کیفیت هوا و تغییرات محیطی نظارت داشته باشند و هشدارهای زودهنگام برای جلوگیری از بروز خطرهای احتمالی ارائه دهند.
تحلیل بلادرنگ دادهها: افزایش هوشمندی سیستم های کشف حریق
تحلیل دادههای لحظهای نقش مهمی در پیشگیرانه شدن عملکرد سیستمهای کشف حریق دارد. با تجزیه و تحلیل اطلاعات دریافتی از حسگرها و تجهیزات متصل به IoT، سیستمها میتوانند الگوهایی را شناسایی کنند که نشانهی بالقوهی خطر حریق هستند. این یعنی میتوان قبل از گسترش بحران، اقدامات پیشگیرانه انجام داد.
مطالعهای در نشریه Fire Technology نشان داد که استفاده از تحلیل بلادرنگ در سیستمهای اعلام حریق، میتواند زمان واکنش را تا ۳۰٪ کاهش دهد. این پیشرفت برای مکانهایی مانند کارخانهها و دفاتر که ایمنی در آنها حیاتی است، بسیار ارزشمند است.
کاربرد در صنایع مختلف
نسل جدید سیستم های اعلام و اطفای حریق در صنایع گوناگون مورد استفاده قرار میگیرند؛ هر یک با نیازها و چالشهای خاص خود.
برای نمونه، در بیمارستانها این سیستمها میتوانند حریق را در مراحل اولیه شناسایی کرده و فرایند تخلیه ایمن بیماران را سرعت بخشند.
در ساختمانهای اداری، سیستمهای هوشمند نهتنها آتش را شناسایی میکنند، بلکه در مدیریت هوشمند ساختمان و حفاظت از افراد نیز نقش دارند. در کارخانجات و انبارها که ریسکهای بالاتری وجود دارد، سیستمهای مقاوم و تطبیقپذیر با استانداردهای ایمنی سختگیرانه ضروریاند.
رعایت استانداردها و الزامات قانونی
با ظهور فناوریهای نوین، مقررات و استانداردهای جدیدی تدوین میشوند تا از صحت عملکرد و ایمنی سیستمهای اعلام حریق اطمینان حاصل شود.
شرکتهای تولیدکننده ملزم به رعایت ضوابطی هستند که از سوی سازمانهایی مانند انجمن ملی حفاظت از آتش (NFPA) و کمیته استانداردسازی اروپا (CEN) تدوین شدهاند.
رعایت این مقررات، اعتماد کاربران را نسبت به عملکرد صحیح و ایمن سیستمها افزایش میدهد و به اطمینان از کیفیت در مراحل طراحی، نصب و بهرهبرداری کمک میکند.

چالشها و روندهای آینده سیستم های اعلام و اطفای حریق
با وجود مزایای چشمگیر، سیستمهای نوین کشف حریق با چالشهایی مواجهاند؛ از جمله:
- همسازسازی سیستمهای مختلف با یکدیگر
- حفظ امنیت دادهها در برابر حملات سایبری
با این حال، اقدامات فنی و تحقیقاتی در حال انجام است تا این موانع رفع شوند و مسیر برای نوآوریهای آینده هموار گردد. از جمله روندهای نویدبخش آینده میتوان به استفاده از هوش مصنوعی برای تحلیل دادهها و تصمیمگیری هوشمند و استفاده از سامانههای خودگردان (Autonomous) اشاره کرد.
ایجاد تحول در ایمنی حریق با فناوریهای نو
سیستم های اعلام و اطفای حریق جدید، گامی بزرگ در مسیر حفاظت از جان انسانها و ایمنی زیرساختها بهشمار میروند.
با بهرهگیری از حسگرهای پیشرفته، ارتباطات IoT و تحلیلهای لحظهای، این سامانهها میتوانند آتش را در سریعترین زمان ممکن شناسایی کرده و از گسترش آن جلوگیری کنند.
صنایع مختلف باید از این فناوریهای نوین استفاده کنند تا سطح ایمنی خود را ارتقاء دهند. با افزایش تقاضا برای راهکارهای پیشرفته کشف حریق، روشهای محافظت از انسانها و محیطها نیز بهطور پیوسته بهتر و هوشمندتر خواهد شد.
نویسنده مقاله: آیوی کاسکا – سردبیر همکار در رسانه تخصصی Marcus Media
تهیه و ترجمه: مهندس حدیث سالمی
منبع: firesafetysearch
در سایت ایران آلارم ، اپلیکیشن ایران آلارم و شبکه های اجتماعی ( اینستا ، تلگرام ، ایتا ، روبیکا با آیدی @iranalarm ) آخرین اخبار ، تکنولوژی ها ، محصولات جدید شرکت های خارجی و تولیدکنندگان ایرانی و رویدادهای صنعت تجهیزات ایمنی و حفاظتی را دنبال کنید
نظرات کاربران